House X · Phong thủy nhà ở
Nhập năm sinh âm lịch và giới tính của gia chủ — công cụ tính cung mệnh, phân Đông/Tây tứ mệnh và vẽ sơ đồ la bàn 8 hướng tốt/xấu để bố trí cửa, bếp, giường và bàn thờ.
Bát trạch (八宅) là trường phái phong thủy dương trạch dựa trên cung phi (quái số) của gia chủ. Mỗi người thuộc một trong 8 cung — Càn, Khảm, Cấn, Chấn, Tốn, Ly, Khôn, Đoài — được xếp vào Đông tứ mệnh hoặc Tây tứ mệnh. Từ cung mệnh, không gian sống được chia thành 4 hướng tốt (cát) và 4 hướng xấu (hung).
Người xưa dùng nguyên tắc đặt cửa chính, bàn thờ, giường ngủ và bàn làm việc vào các hướng tốt; đặt bếp, nhà vệ sinh, nhà kho vào các hướng xấu để trấn áp. Đây là căn cứ tham khảo khi chọn hướng nhà, hướng ban công hoặc bố trí nội thất từng phòng.
| Không gian | Nguyên tắc phong thủy |
|---|---|
| Cửa chính / cổng | Ưu tiên hướng Sinh Khí hoặc Diên Niên. |
| Giường ngủ (đầu giường) | Quay về Thiên Y hoặc Sinh Khí. |
| Bàn thờ | Tọa cát hướng cát — hợp Phục Vị, Thiên Y. |
| Bàn làm việc / học | Quay mặt về Sinh Khí hoặc Phục Vị. |
| Bếp (miệng bếp) | Tọa hung (Ngũ Quỷ, Họa Hại) hướng cát. |
| Nhà vệ sinh | Đặt vào Tuyệt Mệnh, Ngũ Quỷ để trấn hung. |
Phong thủy Bát trạch xác định hướng nhà hợp tuổi dựa trên cung phi (quái số) của gia chủ — người đứng ra làm nhà. Chỉ cần năm sinh âm lịch và giới tính là tính được cung mệnh, từ đó suy ra 4 hướng tốt và 4 hướng xấu.
Tám cung mệnh được chia thành hai nhóm. Người Đông tứ mệnh hợp với Đông tứ trạch, người Tây tứ mệnh hợp với Tây tứ trạch.
Mỗi cung mệnh có 8 du niên (sao) tương ứng 8 hướng — 4 cát và 4 hung, xếp theo mức độ mạnh yếu.
Theo Bát trạch truyền thống, hướng nhà và cửa chính thường lấy theo cung mệnh của người trụ cột kinh tế hoặc người đứng tên xây/mua nhà (thường là gia chủ nam). Khi hai vợ chồng khác nhóm mệnh, có thể dung hòa như sau:
Bát trạch dùng năm sinh âm lịch. Người sinh trong khoảng đầu tháng 1 đến trước Tết Nguyên đán dương lịch vẫn thuộc năm âm lịch trước đó, nên cần lùi 1 năm khi nhập.
Công cụ tính theo phương pháp Bát trạch minh cảnh (cung phi bát trạch) được dùng phổ biến, cho kết quả nhất quán về cung mệnh và 8 hướng. Tuy nhiên đây là tri thức phong thủy mang tính tham khảo văn hóa, tín ngưỡng — không phải cơ sở khoa học.
